27/12/2019

Thời gian : Giá bao nhiêu ?

Mình thật sự không có nhiều “Thời gian” để tản mạn, nhưng những gì xảy ra trong ngày hôm nay và trong thời gian qua buộc mình phải ngồi viết vài dòng…
Trên thế gian này, mổi người khác nhau sẽ có mọi thứ khác nhau: tuổi tác, tiền tài, danh vọng, địa vị… duy chỉ có một thứ mà thượng đế đã ban cho loài người rất công bằng: đó chính là “thời gian”! Thật thế: cho dù mọi người trên thế gian này khác nhau nhưng chúng ta đều có 24 giờ mổi ngày và không ai ngoại lệ! Chỉ có khác nhau về giá trị của 24 giờ sẽ hoàn toàn tùy thuộc vào mổi cá nhân. Có những lúc thời gian với ta là vô giá, có những lúc lại hoàn toàn vô nghĩa! Cũng là thời gian nhưng có lúc bạn lại muốn nó qua nhanh… nhưng cũng chính là thời gian nhưng cũng chính bạn lại muốn nó chậm lại!!!
Nhưng không! Thời gian luôn là chuẩn mực và công bằng cho tất cả chúng ta! Và thời gian cũng không phụ thuộc vào chiếc đồng hồ của bạn! Nó vẫn cứ trôi đều đều…! Và sẽ không bao giờ quay lại hay nhanh hơn dù chỉ 1% giây và bất kể bạn trả bao nhiêu tiền để làm điều đó! Hãy cùng suy gẫm hai câu chuyện dưới đây:
Trường hợp 1: Bệnh nhân nam khoảng 60 tuổi khá “VIP” đột ngột bị đột quỵ sau đó hôn mê, được đưa vào cấp cứu ở một Bv tuyến tỉnh ở Miền Tây, trong khoảng 1-2 giờ sau đột quỵ, được y bác sĩ nhanh chóng chẩn đoán ngay là đột quỵ nặng, khả năng tắc mạch máu lớn. Được Bs giải thích như sau: “ở đây chưa có điều kiện can thiệp, cần chuyển bệnh nhân đi can thiệp lấy huyết khối tái thông mạch máu; có 2 chọn lựa: 1- đi Cần Thơ, 2- đi Sài Gòn” … Không biết do sợ bị “đổ thừa” nên đồng nghiệp chỉ nói chung chung không nhấn mạnh đi xa sẽ thiệt thòi cho bệnh nhân hay do thân nhân không hiểu biết đột quỵ cần điều trị sớm….? Bệnh nhân đã được …. Đi xa lên tận Sài Gòn bất chấp 1 phút trôi qua bệnh nhân đột quỵ sẽ bị mất đi 2 triệu tế bào thần kinh và điều trị sớm mổi 15 phút sẽ giảm được 4% nguy cơ tử vong tàn phế… Điều trớ trêu là khi lên Sài Gòn…. Bệnh nhân đã quá thời gian vàng cứu chữa… Người thân “VIP” khó chấp nhận … Gọi toán lên khắp nơi để “Cầu xin cho chút thời gian…”!!! nếu có thể … trả bằng mọi giá…!? Và trớ trêu hơn nữa: được các đồng nghiệp ở Sài Gòn…. Chỉ ngược về BV Đột Quỵ Cần Thơ…! Và còn “xát muối” thêm “Cái này phải can thiệp sớm, càng sớm càng tốt”! Bây giờ đã trể quá rồi…! “Hên xui theo diễn tiến”! Và câu chuyện đột quỵ đau lòng là như thế!
Bệnh nhân này không thiếu tiền! Chắc thiếu kiến thức và thiếu may mắn!
Trường hợp 2: Bệnh nhân nam 31 tuổi, nhà Cần Thơ, chiều nay đột ngột ngất xỉu, lơ mơ, yếu ½ (P) nói khó… được người nhà đưa ngay vào BV Đột Quỵ Tim Mạch Cần Thơ cấp cứu, đến Bv khoảng giờ thứ 3! Bệnh nhân nhanh chóng được đưa vào chụp MRI+MRA mạch máu não (3 Tesla) trong vòng 15 phút! Kết quả cho ra ngay: Nhồi máu não cấp, tắc gần hoàn toàn động mạch não giữa trái. Do may mắn còn trong “giờ vàng” nên bệnh nhân được chỉ định ngay tiêm rTPA tĩnh mạch, nhưng sau tiêm bệnh nhân không cải thiện mà lơ mơ hơn, diễn tiến nặng hơn… chúng tôi nhanh chóng cho chụp CT loại trừ ngay xuất huyết và chuyển ngay bệnh nhân lên phòng can thiệp nội mạch ngay để lấy huyết khối tái thông lại mạch máu cứu bệnh nhân ngay.
Tất cả các bước tính từ lúc bệnh nhân bị đột quỵ tại nhà cho đến khi Bs Nguyễn Lưu Giang – Bs Nguyễn Đào Nhật Huy và Ekip thông lại được hoàn toàn động mạch não giữa cứu một bàn thua cho bệnh nhân chỉ trong vòng 6 giờ! Như một giấc mơ tại nơi gần nhà!
Bệnh nhân này đã tiết kiệm được quá nhiều thời gian nhờ sự hiểu biết và may mắn của mình … nên đã tiết kiệm được khá nhiều tiền …. Quan trọng hơn là tiết kiệm được hàng tỉ tế bào thần kinh tiết kiệm sinh mạng!
Hai trường hợp đột quỵ khá giống nhau… nhưng kết quả điều trị thì hoàn toàn khác nhau…. Để lại trong lòng mọi người biết bao cảm xúc: người thì vui mừng khôn xiếc, kẻ khóc than ai oán, kẻ thờ ơ mặc kệ không phải việc của mình, tôi chẳng cần qua tâm….!
Qua bài viết minh họa 2 ca này chúng tôi xin cảnh báo đến cộng đồng:
1- Đột quỵ thật sự không loại trừ bất cứ ai! – Xin bạn đừng chủ quan! Đột quỵ ngày càng gia tăng và trẻ hóa!
2- Hãy giữ gìn sức khỏe và tìm hiểu những nguy cơ đột quỵ: Hút thuốc lá, uống rượu bia, tiểu đường tăng huyết áp, béo phì, mỡ máu quá cao, tuổi càng lớn..
3- Hãy học thuộc lòng các dấu hiệu nhận biết một người đang bị đột quỵ (F.A.S.T): Mặt mới méo, Tay chân mới tự nhiên yếu đi, Giọng nói tự nhiên đớ, ngọng… Chỉ cần nhận thấy một người tự nhiên có 3 dấu hiệu trên thì hãy gọi ngay đến BV gần nhất có thể cấp cứu được đột quỵ.
4- Thời gian vàng: là yếu tố quan trọng và khó kiểm soát nhất trong điều trị đột quỵ
a. < 4,5 giờ: Là thời gian tốt nhất để tiêm thuốc tiêu sợi huyết cứu bệnh nhân nhồi máu não cấp do mạch máu nhỏ (trong vòng 4,5 giờ đầu từ khi bệnh nhân có triệu chứng đột quỵ cho đến khi được tiêm rTPA)
b. <6 giờ: Là thời gian tốt nhất để lấy cục máu đông trong lòng mạch tái thông mạch máu bằng dụng cụ sử dụng máy DSA
5- Đột quỵ ngày nay có thể phòng ngừa, giảm nguy cơ mắc bệnh, điều trị rất hiệu quả so với trước đây…
6- Đừng quan niệm sai lầm là: “có tiền mua gì cũng được…” thời gian và sức khỏe là những thứ không thể mua … mà đòi hỏi phải có sự hiểu biết!
7- Các bạn trẻ xin đừng hủy hoại tuổi thanh xuân và sức khỏe của mình trong bia rượu và thuốc lá…. Nhất là trong dịp cuối năm tết đến…!!!
8- Nếu chẳng may ai đó bị đột quỵ ở Miền Tây: xin đừng lãng phí thời gian và quan niệm sai lầm là đi lên Sài Gòn để điều trị … vì thời gian sẽ giết chết người thân chúng ta nhanh hơn! Hãy nhanh chóng gọi ngay tổng đài: 1800 1115 – Bệnh viện đột quỵ Tim Mạch Cần Thơ (BV Đa Khoa Quốc Tế S.I.S Cần Thơ) bởi vì các chuyên gia đầu ngành tại TP.HCM đã về đến các bạn gần nhất có thể để cứu bạn! Chúc các bạn ngủ ngon và luôn mạnh khỏe!

TS.BS Trần Chí Cường – 27/12/1019

Tin tức gần đây