Trong những năm gần đây, khái niệm khám sức khỏe định kỳ đã trở nên quen thuộc với nhiều người dân. Tuy nhiên, không ít trường hợp vẫn bất ngờ khi dù kết quả khám định kỳ “bình thường”, người bệnh vẫn phải đối diện với đột quỵ hoặc biến cố tim mạch nguy hiểm. Điều này đặt ra câu hỏi: Khám định kỳ và khám chuyên sâu khác nhau như thế nào?

TS.BS Trần Chí Cường – Chủ tịch Hội Can thiệp Thần kinh TP.HCM, Giám đốc chuyên môn Bệnh viện Đa khoa Quốc tế S.I.S Cần Thơ cho biết:

“Khám sức khỏe định kỳ giúp phát hiện các yếu tố nguy cơ cơ bản như tăng huyết áp, tiểu đường, rối loạn mỡ máu… Tuy nhiên, nhiều trường hợp dưới 50 tuổi, kết quả khám định kỳ hoàn toàn bình thường, nhưng sau đó vẫn bị đột quỵ. Nguyên nhân là do người bệnh có những nguy cơ tiềm ẩn như dị tật, dị dạng mạch máu não, hẹp mạch vành, rối loạn nhịp tim…, những yếu tố này lại khó phát hiện qua những lần kiểm tra thông thường.”

TS.BS Trần Chí Cường trong một lần thăm khám cho bệnh nhân

Khám định kỳ: Bước sàng lọc ban đầu

Khám định kỳ bao gồm các xét nghiệm và cận lâm sàng cơ bản như xét nghiệm máu, siêu âm, điện tim, X-quang… Qua đó, bác sĩ có thể phát hiện và quản lý sớm các bệnh mạn tính (tiểu đường, cao huyết áp, rối loạn mỡ máu). Đây là nền tảng quan trọng trong dự phòng đột quỵ và bệnh tim mạch.

Tuy nhiên, khám định kỳ chỉ là bước sàng lọc cơ bản. Có những nguy cơ ẩn sâu trong hệ thống tim mạch, não bộ mà các xét nghiệm thông thường khó có thể phát hiện được.

Hệ thống trang thiết bị tại S.I.S được trang bị đồng bộ, hiện đại giúp kết quả chẩn đoán chính xác hơn

Khám chuyên sâu: Phát hiện bất thường tiềm ẩn

Muốn phát hiện sớm các yếu tố nguy cơ đặc biệt, cần thực hiện khám sức khỏe chuyên sâu với các phương pháp hiện đại như:

• Chụp mạch máu não bằng CT/MRI.
• Đo điện tâm đồ Holter 48–96 giờ để ghi nhận rối loạn nhịp tim.
• Siêu âm Doppler mạch máu.

CT photon cho hình ảnh động mạch vành một cách rõ nét

Những kỹ thuật này giúp phát hiện bất thường mạch máu não, phình mạch, dị dạng mạch, mảng xơ vữa nặng hoặc nhịp tim nguy hiểm, những yếu tố có thể dẫn đến đột quỵ hoặc đột tử.

TS.BS Trần Chí Cường nhấn mạnh: “Tầm soát chuyên sâu không giúp loại bỏ 100% nguy cơ đột quỵ, nhưng sẽ giảm nguy cơ xuống mức thấp nhất. Quan trọng là người dân phải hiểu sự khác biệt giữa khám định kỳ và tầm soát chuyên sâu để lựa chọn gói khám phù hợp với tình trạng sức khỏe của mình.”

MRI 3 Tesla cho hình ảnh mạch máu não chi tiết mà không cần tiêm thuốc tương phản

Ai cần đi khám chuyên sâu?

Nhóm người sau đây, được khuyến cáo tầm soát chuyên sâu:

• Người đã từng bị đột quỵ…
• Người từng có cơn thiếu máu não thoáng qua, đột quỵ nhẹ…
• Người có dấu hiệu “Lạ”: Đau đầu dữ dội, kéo dài thường xuyên, choáng ngất, mất ý thức thoáng qua, động kinh, co giật, sụp mi mắt đột ngột, mất mùi, mất thị lực, giảm thị lực, tê yếu ½ bên.
• Người cao tuổi, có bệnh nền: tiểu đường, tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu.
• Người trẻ có nhiều yếu tố nguy cơ, yếu tố gia đình…
• Người có nhu cầu bảo vệ sức khỏe tốt nhất, chủ động dự phòng…

Đối với người trẻ, việc quan trọng nhất là điều chỉnh lối sống: tập thể dục đều đặn, ăn uống lành mạnh, tránh rượu bia và thuốc lá, ngủ đủ giấc, kiểm soát căng thẳng. Với người trên 50 tuổi, đặc biệt trên 60 tuổi hoặc có nhiều yếu tố nguy cơ, việc khám chuyên sâu định kỳ tại các cơ sở có đầy đủ máy móc hiện đại và bác sĩ chuyên khoa giàu kinh nghiệm là cần thiết, để tránh bỏ sót những nguy cơ tiềm ẩn.

Kim Cương